door Katelijn 

Vandaag, 22 februari 2008, hebben we in het Amuria district een post-conflict gebied bezocht. Daar hebben we ook een blik geworpen op het onderwijs.

Onze redactiegroep mag als eerste bij de Primary School (=basisschool) kijken. Als ik het gebouw zie, een soort schuur met plastic dak en 2 muren, vraag ik me af wat voor een functie het heeft. Later blijkt dit de basisschool te zijn. Ook de Unicef-tenten er omheen dienen als leslokalen. Eerst worden we door de directrice toe gesproken. Het gesprek is moeilijk te volgen in het Engels. Ze vertelt dat de school en het kamp in 2003 door rebellen (=LRA) is aangevallen. Het dak werd verwoest en ook alle boeken zijn meegenomen. Later zijn bij een overstroming ook de WC’s verloren gegaan.

We worden in tweetallen in klassen verdeeld. Samen met Josephine zit ik in groep 3 van de school. Zeker honderd kleine, zwarte kindjes kijken ons aan en beginnen te zwaaien en te lachen. Ik krijg een heel warm gevoel van binnen en ook Josephine is aan het glunderen. Eénmaal binnen, helemaal achterin, proberen we de les te volgen. De leraar probeert zijn les weer op te pakken, het alfabet, maar komt niet over het gepraat van de kindjes heen. Al snel vormt zich een groep van zeker 30 kinderen om ons heen, ze kijken naar de camera’s, trekken aan mijn schoenen en duwen tegen mijn stoel.

Het alfabet dat de leraar op het bord schrijft wordt het eerste gedeelte van de les steeds nagezegd en daarna moeten de kindjes het in hun schrift schrijven. De blaadjes, die als schrift moeten dienen, zijn verschrikkelijk vies en bruin, alsof het papier al honderd keer gebruikt is en het valt van ellende uit elkaar. De leraar controleert een aantal schriftjes door er een krul in te zetten en ondertussen, in het hoekje van de klas, naast mijn stoel, beginnen 2 jongetjes, niet ouder dan 6 jaar, op elkaar in te rammen. Om een stoeltje. Op dat moment gaat er een hopeloos gevoel door mijn lijf. Hoe kunnen ze zo iets leren? Dat is toch onmogelijk?

Met dit nog in ons achterhoofd gaan we ’s middags langs bij de Secundary School (=middelbare school). We krijgen nu de gelegenheid om met leeftijdsgenoten te kunnen praten en een echte les bij te wonen. Het lokaal, veel beter dan het vorige, heeft 4 muren, een heel dak, een groot schoolbord en schoolbanken. Maar ook deze klas zit helemaal vol, zeker 50 leerlingen waarvan 3/4^e deel jongens zijn. Na ons voorgesteld te hebben (Bart, Josephine, Katelijn, Tom) krijgen we de gelegenheid om vragen te stellen en te beantwoorden. Voordat we vertrekken werp ik nog even een blik in een aardrijkskundeschrift. Ik ben erg verbaasd over de zelfgeschreven lappen tekst over Amerika. Dit is het leerboek van een meisje…

Door Marleen

Een groot veld, vol met tenten, mensen die ziek op straat liggen en kinderen die huilend om hun moeder roepen.

Dat is het beeld dat ik altijd had als ik aan vluchtelingenkampen dacht. Maar hier in  het Amuria District is het anders. In plaats van tenten zijn er inmiddels kleine ronde hutjes met rieten daken gebouwd. Kinderen, ja, die zijn er. De moeders zijn er ook. Maar vaders moeten hun gezinnen achterlaten om op zoek te gaan naar werk en eten.

Ondanks dat het gebied sinds kort veilig is verklaard, durven de mensen niet terug te gaan. Sommigen zijn op de vlucht voor het Lord’s Resistance Army (LRA), anderen voor de Karamajong.

Het LRA is een leger van kindsoldaten, onder leiding van Joseph Kony. Kinderen worden ontvoerd en gedwongen de meest gruwelijke dingen te doen. Sommigen lukt het te vluchten of worden bevrijd. Maar weer contact krijgen met de familie is moeilijk. De kinderen zijn getraumatiseerd en de ouders zien hen als moordenaars.

De Karamojong zijn primitieve strijders in het noordoosten die gewapend overvallen plegen en het gebied onveilig maken.

Als we de door het kamp heen lopen, merk ik dat de mensen nieuwsgierig, maar verlegen zijn. Maar als ze tijdens een groot groepsgesprek al hun dank aan ons betuigen en vertellen dat ze eindelijk hoop hebben op een nieuwe toekomst, voel ik me schuldig. Ze praten alsof wij hun hele leven kunnen veranderen, maar ik weet dat het voor ons onmogelijk is alle hulp te bieden die ze nodig hebben.

Door Teatske de Graaf

Na het bezoek aan het vluchtelingenkamp zijn we nu aangekomen bij een gebouwtje, waar wij door vele vluchtelingen zijn omringd. Iedereen is zo blij dat wij er zijn. Volgens hen zijn wij gezonden door God om hulp aan hun te bieden, om te zorgen voor veranderingen. Zij kunnen niet vaak genoeg zeggen: “God will bless you!” Op een gegeven moment komt een jongen aan het woord, genaamd Robbert. Hij is ontvoerd geweest door het LRA. Aan hem wordt een vraag gesteld: “Are you afraid that the war will come back?” Dit was het aanknopingspunt voor een goed maar ook emotioneel gesprek. Deze jongen sprak alleen geen Engels, dus hebben wij via een tolk gecommuniceerd. Ook hebben wij een interview gehad met een meisje, genaamd Esther. Dit gesprek was qua informatie te vergelijken met het gesprek met Robbert.

Graag wil ik nu een stukje van het emotionele interview met Esther en één stukje van het gesprek met Robbert citeren, om de noodzaak van onderwijs en hulp die Edukans biedt duidelijk te maken:

Going Global: “Ben jij blij, op de manier hoe je nu leeft?”

Esther: “Ja, ik ben heel blij, omdat ik jullie kan zien en jullie heb kunnen ontmoeten!”

GG: “Zou je ons iets kunnen vertellen over de situatie waarin jij leeft?”

Esther: “Ik ben heel blij dat ik terug ben bij mijn familie, het was afschuwelijk om in Sudan, waar ik heen was ontvoerd, te leven. Daar was geen mogelijkheid om iets te maken van mijn leven, omdat ik echt heel graag wil studeren. Als ik kan studeren, kan ik later geld verdienen en voor mijn familie zorgen.

GG: “Wat moest je doen in Sudan?”

Esther: “Ik moest werken als kindsoldaat, de mannen deden allerlei dingen met mij. Wanneer het tijd was om te slapen, kregen wij een blinddoek op en werden met kettingen vastgemaakt. 

GG: “Is het moeilijk voor jou om hier over te praten?”

Esther: “Ik heb geaccepteerd dat mijn leven zo is geweest. Ik ben heel blij dat jullie hier zijn, misschien komen er in de toekomst verbeteringen, zodat ik naar school kan, dat is heel belangrijk voor mij.

GG: “Ben je bang dat de oorlog terug gaat komen?”

Robbert: “Ik ben zelf ontvoerd geweest, ik ben bang voor mijn medemensen die nu nog gevangen zijn. Ik zou ze willen omhelzen en nooit weer los willen laten. Natuurlijk ben ik bang dat de oorlog terug zal komen, omdat de LRA nog steeds aanwezig is in het bos. 

Door Mirjam

Zoveel geuren, zoveel beelden en vooral heel veel indrukken. Het is zo anders dan in Nederland. Het verschil tussen de cultuur en de mensen. Het maakt erg veel indruk op me, de verhalen die ik gehoord heb van de mensen om me heen die zo veel hebben meegemaakt. Op zulke momenten gaan er zoveel vragen door me heen. Waarom doen mensen zulke dingen? Waarom laat God dat toestaan? Waarom? Maar echt lang niet alles is negatief, nee juist niet! Er zijn hier zoveel mooie dingen. Ondanks wat er allemaal is gebeurd, lijkt het net of de kinderen hier toch ook erg gelukkig zijn. Geloof me, de wereld hier in Oeganda is echt super!

Door Judith

Heel eenzaam en verlaten

Zittend op een overgebleven steen

Starend voor zich uit

Want nu is ze voor altijd alleen

Vragende ogen met een trieste blik

Tranen rollen over haar wang

Al de mannen in het groen

Heel de omgeving maakt haar bang

Papa, mama, broer en zus

Waar is iedereen gebleven?

Zitten jullie soms verstopt onder het puin?

Moet ik hier in mijn eentje leven?

Waarom is de grond zo rood?

En waar zijn de huizen die er horen te staan

Waarom zit ik hier zo verlaten

Hoe komt het dat het zo is gegaan

Bang en onzeker

Haar leven en hart leeg geroofd

Geen reden om nog te blijven leven

Met zoveel vragen in het hoofd

Een kind doelloos en verlaten

Leeft nu in haar eentje voort

Gevoelig beschadigd en verwaarloosd

En heeft nog nooit van vrede gehoord

Nog steeds zittend op de steen

Denkend hoe ze nu verder moet gaan

Zoveel onbeantwoorde vragen in haar hoofd

Starend naar de plek waar ooit haar huis heeft gestaan!