Reactie op OneWorld

Reactie op artikel op OneWorld.nl: ‘Hulp voedt corruptie’

De Nederlandse regering gaat bezuinigen op de support aan het gratis onderwijssysteem van Oeganda. Als reactie daarop verscheen op 22 november het artikel ‘Hulp voedt corruptie’ op de site OneWorld.nl. Een radiostation in de Oegandese hoofdstad Kampala vroeg 94 luisteraars naar hun mening. Zij vinden dat het steunen van bijvoorbeeld onderwijs door geld te geven aan de overheid niet werkt in een land waar corruptie aan de orde van de dag is.

Is geld voor onderwijs een goede besteding?

In het artikel wordt gepleit voor het geven van ontwikkelingshulp dat op een directe manier de leefwereld van de Oegandese bevolking verandert. Edukans vindt juist onderwijs hiervoor de beste manier. Een goede beroepsopleiding vergroot de kans op een baan aanzienlijk. Geen enkel land heeft ooit stabiele en snelle economische groei bereikt zonder dat tenminste veertig procent van de volwassenen kon lezen en schrijven. Onderwijs is dan ook de basis is van economische ontwikkeling. Basisonderwijs is ook nog eens een onmisbare factor voor succesvol beleid op terreinen als  voedselveiligheid, landbouw, water en vrede en veiligheid. Zo hebben voorzieningen voor veilig drinkwater pas echt effect, wanneer ze gepaard gaan met adequate educatie over het belang van hygiëne.

De Edukans aanpak

Edukans steunt het onderwijs in Oeganda via lokale partnerorganisaties en niet via de overheid. In Oeganda is goed onderwijs een enorm probleem. Door de burgeroorlog zijn scholen afgebroken, leraren gevlucht en hebben kinderen en hun ouders grote trauma’s opgelopen. Door het gratis onderwijssysteem gaan steeds meer kinderen naar school. Maar de kwaliteit van het onderwijs blijft ver achter.

Edukans bereikt de meest kwetsbare kinderen in Oeganda. Bijvoorbeeld in ver afgelegen plattelandsgebieden, daar waar de overheid tekort schiet. Omdat wordt samengewerkt met lokale partners heeft Edukans direct zicht op wat bij de doelgroep wordt bereikt. Zijn de leerkrachten getraind? Heeft ieder kind in de klas een lesboek? Halen kinderen nu betere leerresultaten? Is de uitval inderdaad gedaald? Natuurlijk blijft onderwijs als eerste de verantwoordelijkheid van de Oegandese overheid. Daarom ondersteunt Edukans partnerorganisaties bij hun lobby. Zij leren de overheid te beïnvloeden en nemen een signaalfunctie op zich. Ze weten als geen ander waar de problemen in het onderwijs zitten. Ook maakt Edukans de lokale bevolking bewust van haar mogelijkheden om de overheid ter verantwoording te roepen. Een ouder kan en mag zelf aan de bel trekken als zijn kind niet goed les krijgt.

Natuurlijk controleert Edukans het werk van haar partners. We beginnen met het maken van een baseline, een beginpunt, bepalen de activiteiten, monitoren deze en checken of de beoogde resultaten zijn gehaald. Edukans controleert ook of de partner zijn financiën op orde heeft en hoe het met het management staat. Overheadkosten zijn nodig, een organisatie moet bijvoorbeeld zijn personeel betalen. Maar deze kosten moeten altijd te verantwoorden zijn. Edukans verwacht van al haar partnerorganisaties dat zij effectief en efficiënt hun werk doen.

Vraag komt van Oegandezen

‘De Oegandezen zelf weten het best wat in hun land nodig is’ aldus het artikel. Dat kan Edukans alleen maar onderschrijven. De partnerorganisaties werken met de lokale gemeenschap en hebben een heel goed beeld van wat er nodig is. Edukans betrekt ook de doelgroep zelf bij het vinden van oplossingen voor beter onderwijs. Drop-outs vertellen waarom zij met school zijn gestopt. En wat hen juist op school zou houden. Ouders worden verenigd in ouderraden. Zo’n ouderraad bespreekt hoe zij het onderwijs gezamenlijk kunnen verbeteren. In de uitwisselingsprogramma’s van Edukans als Werelddocent en Onderwijsexpeditie staat het begrip ‘peer to peer’ centraal. Nederlandse onderwijsprofessionals bespreken met Oegandese docenten de uitdagingen waar zij voor staan. En werken samen aan oplossingen die passen bij de situatie van de docent. Onderwijs moet relevant zijn, kinderen moeten er wat aan hebben. Een goede school sluit aan bij de levenswijze en cultuur van de leerlingen. Dat kan alleen als de mensen in Oeganda zelf betrokken zijn.